Overgewicht en islam

Het hart in de Koran

Elke dag verschijnen wetenschappelijke artikelen over de gevaren van overgewicht en de schade die door onevenwichtige voedingstoffen veroorzaakt kan worden. Artsen en voedingsdeskundigen adviseren ons om gezond en evenwichtig voedsel te nemen. De mens dient zich te beperken tot een kleine hoeveelheid voedsel dat zijn lichaam nodig heeft en niet ten prooi te vallen aan zijn vraatzucht. Het verschijnsel vraatzucht werd geassocieerd met het leven van parasieten. De parasiet weet niet wanneer hij weer ergens in een feest kan toeslaan. Daarom eet hij zonder limiet en gebruikt zijn maag als een vat waarin hij voedsel voor de volgende dagen bewaart. Overmatig eten veroorzaakt gezondheidsschade. De schade van overgewicht is meervoudig: het hoge vetgehalte in het lichaam beïnvloedt het hart en hierdoor kunnen de bloedvaten verstopt raken. Overgewicht veroorzaakt een disbalans in de reactie van het lichaam op insuline. Veel mensen worden slachtoffer van recepten met kruidenmengsels. In verschillende plaatsen verschijnen deze niet medische recepten en zij worden verkocht aan mensen die aan overgewicht lijden. Veel mensen wenden zich tot deze handelaren, in de hoop dat ze hulp krijgen om van hun overgewicht af te komen. De handel in kruidenmengsels is een lucratieve onderneming geworden. Religieuze teksten worden hier ook misbruikt om de producten van kruidenmengsels te promoten. Onze profeet Mohammed v.z.m.h. heeft ons de beste behandeling laten weten. Hij v.z.m.h. zei: «De mens vult geen vat, erger dan zijn maag. Het is voldoende voor hem om een paar hapjes te nemen om zich overeind te houden. Als men meer eetlust heeft, doe dan een derde voor voedsel, een derde voor drinken en een derde voor ademhaling.» Tirmithi. Hedendaags wetenschappelijk onderzoek op het gebied van overgewicht bevestigt het advies van onze profeet Mohammed, vrede zij met hem, dat meer dan 1400 jaar oud is. Wetenschappelijk onderzoek benadrukt ook dat de optimale oplossing en de effectieve
behandeling voor overgewicht is het volgen van een uitgebalanceerd dieet. Specialisten op het gezondheidsdomein zeggen dat de eenvoudigste manier om met overgewicht om te gaan, is: lichaamsbeweging en een gezond dieet. Zij zijn het erover eens dat de belangrijkste oorzaak van overgewicht ligt in de ernstige verstoring van de levensstijl: overmatig eten, drinken van industriële producten, gebrek aan beweging en fysieke inspanningen zijn de belangrijkste oorzaken van overgewicht. Het menselijk lichaam is permanent in beweging. Dankzij bewegingen werken de organen van ons lichaam en voeren zij hun functies op een juiste manier uit. Onze profeet Mohammed v.z.m.h. adviseert ons om ons lichaam op verschillende manieren te  bewegen, want dat is goed. Hij v.z.m.h. zei: «Elke daad die niet tot de aanbidding van Allah «thikro Allah» behoort, is onzinnig, behalve wanneer iemand zijn vrouw knuffelt, zijn paard opvoedt, tussen twee doelen loopt en wanneer hij zwemmen
leert» Nassaa’i.

Richtlijnen uit de Koran en Soenna m.b.t eetgewoontes

In de vorige paragraaf zagen we hoe de deskundigen het eens zijn over het gevaar van het overmatig innemen van voedsel en het drinken van de industriële producten. Na deze wetenschappelijke inleiding zullen we misschien het belang van de volgende oproep van de  Koran begrijpen: «O kinderen van Adam, draagt jullie mooie kleding bij elke moskee. En eet en drinkt, maar weest niet verkwistend. Hij bemint de verkwisters niet.» 7/31. In onze islamitische literatuur staat de volgende uitspraak: «we zijn een volk dat pas eet wanneer het honger heeft en wanneer het eet, eet het niet tot men vol zit» As-siera al-halabiya. Imam Maalik, moge Allah hem genade schenken, zei in zijn advies aan Yahya ben Yahya:
«Behandeling der behandelaars is dat je stopt met eten terwijl dat je het nog lust» Darro athamien wa al-mawried al-mo’ien. Al-Koran al-kariem adviseert ons ook om een dieet te volgen en ongezond eten te vermijden. In het algemeen is overdaad niet wenselijk, niet alleen in het geval van eten, maar eigenlijk in alles. Een gezegde luidt: «Als iets zijn grenzen overschrijdt, dan verandert het in het tegenovergestelde». Als ons lichaam teveel voeding binnen krijgt, dan gaat ons lichaam dit opslaan in vet. De beroemdste Arabische arts, Haarith ibn Kalda, die overleed in het begin van de opkomst van de islam, zei: «De maag is het centrum van ziektes en het dieet is de beste remedie». Deze uitspraak is een geweldige wetenschappelijke regel. Artsen en voedingsdeskundigen geven dieetadviezen aan mensen met gezondheidsklachten. Het dieet is een samenstelling van leefregels om het eetpatroon aan te passen. Deze leefstijl werkt preventief voor gezonde mensen en genezend voor zieke mensen. De Heilige Koran heeft ons in het algemeen een balans gegeven om onze leefstijl hierop aan te passen, zonder enige overdaad of gierigheid. In de Koran staat: «En zij die niet overdrijven en niet gierig zijn wanneer zij bijdragen geven en daartussen het midden houden.» 25/67. En wat betreft het voedsel zegt Allah, de Almachtige: «Eet van goed voedsel waarmee Wij in jullie levensonderhoud voorzien en overdrijft daarbij niet» 20/81. Ibno Kathier zei in zijn  commentaar hierover: overdrijf niet in het innemen van voedsel. Er werd gezegd dat onze profeet Mohammed v.z.m.h. zei: «wie gezond eet, zijn lichaam blijft gezond en hij zuivert zijn hart en wie overmatig eet, zijn lichaam wordt ziek en zijn hart verhardt» ibn ‘assaakir. Hedendaagse studies benadrukken dat vetrijke voedingsmiddelen, zeker die in de fastfoodrestaurants worden verkocht, bijdragen aan het risico van overgewicht en diabetes. Allah s.w.t. heeft zijn zegeningen wat betreft voedsel in verschillende Koranverzen genoemd. Daarin heeft Hij de mensheid op het goede gewezen. Allah s.w.t. zegt: «En Hij is het die de tuinen heeft laten ontstaan, gestutte en niet gestutte en dadelpalmen en gewassen met verschillende vruchten en olijfbomen en granaatappelbomen, gelijkend en niet gelijkend. Eet van hun vruchten wanneer zij vrucht geven en geeft er een deel van weg op de dag van hun oogst. En weest niet verkwistend. Hij bemint de verkwisters niet» 6/141.

Elke dag verschijnen wetenschappelijke artikelen over de gevaren van overgewicht en de schade die door onevenwichtige voedingstoffen veroorzaakt kan worden. Artsen en voedingsdeskundigen adviseren ons om gezond en evenwichtig voedsel te nemen. De mens dient zich te beperken tot een kleine hoeveelheid voedsel dat zijn lichaam nodig heeft en niet ten prooi te vallen aan zijn vraatzucht. Het verschijnsel vraatzucht werd geassocieerd met het leven van parasieten. De parasiet weet niet wanneer hij weer ergens in een feest kan toeslaan. Daarom eet hij zonder limiet en gebruikt zijn maag als een vat waarin hij voedsel voor de volgende dagen bewaart. Overmatig eten veroorzaakt gezondheidsschade. De schade van overgewicht is meervoudig: het hoge vetgehalte in het lichaam beïnvloedt het hart en hierdoor kunnen de bloedvaten verstopt raken. Overgewicht veroorzaakt een disbalans in de reactie van het lichaam op insuline. Veel mensen worden slachtoffer van recepten met kruidenmengsels. In verschillende plaatsen verschijnen deze niet medische recepten en zij worden verkocht aan mensen die aan overgewicht lijden. Veel mensen wenden zich tot deze handelaren, in de hoop dat ze hulp krijgen om van hun overgewicht af te komen. De handel in kruidenmengsels is een lucratieve onderneming geworden. Religieuze teksten worden hier ook misbruikt om de producten van kruidenmengsels te promoten. Onze profeet Mohammed v.z.m.h. heeft ons de beste behandeling laten weten. Hij v.z.m.h. zei: «De mens vult geen vat, erger dan zijn maag. Het is voldoende voor hem om een paar hapjes te nemen om zich overeind te houden. Als men meer eetlust heeft, doe dan een derde voor voedsel, een derde voor drinken en een derde voor ademhaling.» Tirmithi. Hedendaags wetenschappelijk onderzoek op het gebied van overgewicht bevestigt het advies van onze profeet Mohammed, vrede zij met hem, dat meer dan 1400 jaar oud is. Wetenschappelijk onderzoek benadrukt ook dat de optimale oplossing en de effectieve
behandeling voor overgewicht is het volgen van een uitgebalanceerd dieet. Specialisten op het gezondheidsdomein zeggen dat de eenvoudigste manier om met overgewicht om te gaan, is: lichaamsbeweging en een gezond dieet. Zij zijn het erover eens dat de belangrijkste oorzaak van overgewicht ligt in de ernstige verstoring van de levensstijl: overmatig eten, drinken van industriële producten, gebrek aan beweging en fysieke inspanningen zijn de belangrijkste oorzaken van overgewicht. Het menselijk lichaam is permanent in beweging. Dankzij bewegingen werken de organen van ons lichaam en voeren zij hun functies op een juiste manier uit. Onze profeet Mohammed v.z.m.h. adviseert ons om ons lichaam op verschillende manieren te  bewegen, want dat is goed. Hij v.z.m.h. zei: «Elke daad die niet tot de aanbidding van Allah «thikro Allah» behoort, is onzinnig, behalve wanneer iemand zijn vrouw knuffelt, zijn paard opvoedt, tussen twee doelen loopt en wanneer hij zwemmen
leert» Nassaa’i.

Richtlijnen uit de Koran en Soenna m.b.t eetgewoontes

In de vorige paragraaf zagen we hoe de deskundigen het eens zijn over het gevaar van het overmatig innemen van voedsel en het drinken van de industriële producten. Na deze wetenschappelijke inleiding zullen we misschien het belang van de volgende oproep van de  Koran begrijpen: «O kinderen van Adam, draagt jullie mooie kleding bij elke moskee. En eet en drinkt, maar weest niet verkwistend. Hij bemint de verkwisters niet.» 7/31. In onze islamitische literatuur staat de volgende uitspraak: «we zijn een volk dat pas eet wanneer het honger heeft en wanneer het eet, eet het niet tot men vol zit» As-siera al-halabiya. Imam Maalik, moge Allah hem genade schenken, zei in zijn advies aan Yahya ben Yahya:
«Behandeling der behandelaars is dat je stopt met eten terwijl dat je het nog lust» Darro athamien wa al-mawried al-mo’ien. Al-Koran al-kariem adviseert ons ook om een dieet te volgen en ongezond eten te vermijden. In het algemeen is overdaad niet wenselijk, niet alleen in het geval van eten, maar eigenlijk in alles. Een gezegde luidt: «Als iets zijn grenzen overschrijdt, dan verandert het in het tegenovergestelde». Als ons lichaam teveel voeding binnen krijgt, dan gaat ons lichaam dit opslaan in vet. De beroemdste Arabische arts, Haarith ibn Kalda, die overleed in het begin van de opkomst van de islam, zei: «De maag is het centrum van ziektes en het dieet is de beste remedie». Deze uitspraak is een geweldige wetenschappelijke regel. Artsen en voedingsdeskundigen geven dieetadviezen aan mensen met gezondheidsklachten. Het dieet is een samenstelling van leefregels om het eetpatroon aan te passen. Deze leefstijl werkt preventief voor gezonde mensen en genezend voor zieke mensen. De Heilige Koran heeft ons in het algemeen een balans gegeven om onze leefstijl hierop aan te passen, zonder enige overdaad of gierigheid. In de Koran staat: «En zij die niet overdrijven en niet gierig zijn wanneer zij bijdragen geven en daartussen het midden houden.» 25/67. En wat betreft het voedsel zegt Allah, de Almachtige: «Eet van goed voedsel waarmee Wij in jullie levensonderhoud voorzien en overdrijft daarbij niet» 20/81. Ibno Kathier zei in zijn  commentaar hierover: overdrijf niet in het innemen van voedsel. Er werd gezegd dat onze profeet Mohammed v.z.m.h. zei: «wie gezond eet, zijn lichaam blijft gezond en hij zuivert zijn hart en wie overmatig eet, zijn lichaam wordt ziek en zijn hart verhardt» ibn ‘assaakir. Hedendaagse studies benadrukken dat vetrijke voedingsmiddelen, zeker die in de fastfoodrestaurants worden verkocht, bijdragen aan het risico van overgewicht en diabetes. Allah s.w.t. heeft zijn zegeningen wat betreft voedsel in verschillende Koranverzen genoemd. Daarin heeft Hij de mensheid op het goede gewezen. Allah s.w.t. zegt: «En Hij is het die de tuinen heeft laten ontstaan, gestutte en niet gestutte en dadelpalmen en gewassen met verschillende vruchten en olijfbomen en granaatappelbomen, gelijkend en niet gelijkend. Eet van hun vruchten wanneer zij vrucht geven en geeft er een deel van weg op de dag van hun oogst. En weest niet verkwistend. Hij bemint de verkwisters niet» 6/141.

Over de auteur

Mohamed Ben Ayad

Geestelijke verzorger in het VUMC ziekenhuis in de stad Amsterdam. Gastdocent op diverse universiteiten en vrijdag predikant. Specialist op het gebied van theologie en islamitische jurisprudentie. Schrijf en spreek over ethiek in de zorg en islam.

Gerelateerde artikelen